همایش آروین البرز MANJR 1 4 2025 12 14 Evaluating the effect of diversifying the sustainable revenue sources of municipalities on financial resilience and reducing dependence on unstable income from construction ارزیابی اثر تنوع‌بخشی به منابع درآمدی پایدار شهرداری‌ها بر تاب‌آوری مالی و کاهش وابستگی به درآمدهای ناپایدار ناشی از ساخت‌وساز 706 718 10.22051/jera.2021.31891.2698 FA مهسا کارشناسی ارشد حقوق خصوصی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد بندرعباس. (کارشناس امور مالی سازمان فناوری اطلاعات و ارتباطات). عبدالرسول کارشناسی ارشد مدیریت مالی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد کازرون. (رئیس اداره توسعه مدیریت و منابع سازمان فناوری اطلاعات و ارتباطات) 2025 12 13 مدیریت مالی پایدار شهرداری‌ها در دهه‌های اخیر به یکی از چالش‌های اصلی حکمرانی شهری تبدیل شده است، به‌ویژه در مواجهه با افزایش الزامات خدماتی و کاهش درآمدهای متکی بر منابع ناپایدار. وابستگی مفرط شهرداری‌ها به درآمدهای ناشی از عوارض ساخت و ساز و فروش اراضی، تاب‌آوری مالی آن‌ها را در برابر نوسانات اقتصادی و رکودهای بخش مسکن به شدت تضعیف کرده است. این پژوهش مروری با هدف تحلیل رابطه علی و معلولی میان تنوع‌بخشی به ساختار درآمدی و ارتقاء شاخص‌های تاب‌آوری مالی در نهادهای شهری صورت پذیرفته است. هدف اصلی، شناسایی سازوکارهای نظری و عملیاتی است که از طریق آن‌ها، حرکت از اقتصاد شهری مبتنی بر رانت ساخت‌وساز به سوی اقتصاد شهری مبتنی بر خدمات و دارایی‌های مولد، می‌تواند ثبات مالی بلندمدت شهرداری‌ها را تضمین کند. روش پژوهش بر پایه تحلیل اسنادی و مرور جامع ادبیات نظری و تجربی مرتبط با مالیه شهری، تاب‌آوری مالی و درآمدزایی محلی استوار است، با تأکید ویژه بر مدل‌های درآمدی غیرمتمرکز و پایدار. یافته‌ها نشان می‌دهند که تنوع‌بخشی فعال به منابع درآمدی، به ویژه از طریق افزایش سهم درآمدهای مالیاتی محلی، عوارض مبتنی بر خدمات و بهره‌برداری هوشمندانه از دارایی‌های شهری، ریسک نوسانات درآمدی را کاهش داده و قابلیت جذب شوک‌های مالی (تاب‌آوری) را به طور چشمگیری افزایش می‌دهد. همچنین، وابستگی کمتر به منابع سیستمی و متمرکز، استقلال عملیاتی شهرداری را تقویت می‌کند. نتیجه‌گیری می‌شود که تنوع‌بخشی درآمدی نه تنها یک استراتژی تامین مالی، بلکه یک پارادایم بنیادین برای تضمین استمرار ارائه خدمات شهری و ارتقاء حکمرانی محلی در بلندمدت است و نیازمند بازنگری ساختاری در قوانین مالی شهرداری‌ها می‌باشد. مدیریت مالی پایدار شهرداری‌ها در دهه‌های اخیر به یکی از چالش‌های اصلی حکمرانی شهری تبدیل شده است، به‌ویژه در مواجهه با افزایش الزامات خدماتی و کاهش درآمدهای متکی بر منابع ناپایدار. وابستگی مفرط شهرداری‌ها به درآمدهای ناشی از عوارض ساخت و ساز و فروش اراضی، تاب‌آوری مالی آن‌ها را در برابر نوسانات اقتصادی و رکودهای بخش مسکن به شدت تضعیف کرده است. این پژوهش مروری با هدف تحلیل رابطه علی و معلولی میان تنوع‌بخشی به ساختار درآمدی و ارتقاء شاخص‌های تاب‌آوری مالی در نهادهای شهری صورت پذیرفته است. هدف اصلی، شناسایی سازوکارهای نظری و عملیاتی است که از طریق آن‌ها، حرکت از اقتصاد شهری مبتنی بر رانت ساخت‌وساز به سوی اقتصاد شهری مبتنی بر خدمات و دارایی‌های مولد، می‌تواند ثبات مالی بلندمدت شهرداری‌ها را تضمین کند. روش پژوهش بر پایه تحلیل اسنادی و مرور جامع ادبیات نظری و تجربی مرتبط با مالیه شهری، تاب‌آوری مالی و درآمدزایی محلی استوار است، با تأکید ویژه بر مدل‌های درآمدی غیرمتمرکز و پایدار. یافته‌ها نشان می‌دهند که تنوع‌بخشی فعال به منابع درآمدی، به ویژه از طریق افزایش سهم درآمدهای مالیاتی محلی، عوارض مبتنی بر خدمات و بهره‌برداری هوشمندانه از دارایی‌های شهری، ریسک نوسانات درآمدی را کاهش داده و قابلیت جذب شوک‌های مالی (تاب‌آوری) را به طور چشمگیری افزایش می‌دهد. همچنین، وابستگی کمتر به منابع سیستمی و متمرکز، استقلال عملیاتی شهرداری را تقویت می‌کند. نتیجه‌گیری می‌شود که تنوع‌بخشی درآمدی نه تنها یک استراتژی تامین مالی، بلکه یک پارادایم بنیادین برای تضمین استمرار ارائه خدمات شهری و ارتقاء حکمرانی محلی در بلندمدت است و نیازمند بازنگری ساختاری در قوانین مالی شهرداری‌ها می‌باشد. /downloadfilepdf/421675