همایش آروین البرز MANJR 1 4 2025 12 14 Analyzing the efficiency of the planning system and allocation of financial resources in municipalities with an emphasis on optimizing the cost structure and improving the productivity of urban development projects تحلیل کارایی نظام برنامه‌ریزی و تخصیص منابع مالی در شهرداری‌ها با تأکید بر بهینه‌سازی ساختار هزینه‌ها و ارتقای بهره‌وری پروژه‌های عمرانی شهری 681 692 10.22051/jera.2021.31891.2698 FA مهسا کارشناسی ارشد حقوق خصوصی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد بندرعباس. (کارشناس امور مالی سازمان فناوری اطلاعات و ارتباطات). عبدالرسول کارشناسی ارشد مدیریت مالی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد کازرون. (رئیس اداره توسعه مدیریت و منابع سازمان فناوری اطلاعات و ارتباطات) 2025 12 13 نظام برنامه‌ریزی و تخصیص منابع مالی در شهرداری‌ها به عنوان هسته اصلی فعالیت‌های توسعه شهری، نقشی حیاتی در تحقق اهداف توسعه پایدار و تأمین خدمات عمومی ایفا می‌کند. این مقاله مروری تحلیلی با هدف ارزیابی عملکرد و شناسایی نقاط ضعف نظام مذکور در شهرداری‌های ایران تدوین شده است، با تمرکز ویژه بر بهینه‌سازی ساختار هزینه‌ها و ارتقای بهره‌وری در اجرای پروژه‌های عمرانی شهری. ساختار هزینه‌های غیربهینه و وابستگی شدید به منابع ناپایدار، کارایی تخصیص منابع را به شدت تحت تأثیر قرار داده و اجرای موفقیت‌آمیز طرح‌های توسعه‌ای را با چالش مواجه ساخته است. روش پژوهش حاضر مبتنی بر تحلیل اسنادی و مروری جامع بر ادبیات تخصصی در حوزه مدیریت مالی و برنامه‌ریزی شهری بوده و چارچوب‌های نظری مرتبط با کارایی، بهره‌وری و بودجه‌ریزی شهرداری‌ها مورد واکاوی قرار گرفته است. یافته‌های این مرور نشان می‌دهد که فقدان ارتباط سیستمی میان برنامه‌ریزی استراتژیک و بودجه‌ریزی عملیاتی، همراه با ضعف در فرآیندهای نظارتی و ارزیابی عملکرد، منجر به تخصیص منابع در مسیرهای غیربهینه و کاهش بازده سرمایه‌گذاری‌های شهری شده است. همچنین، عدم توسعه کافی درآمدهای پایدار و اتکای مفرط به منابع عوارضی و غیرمستمر، انعطاف‌پذیری مالی شهرداری‌ها را کاهش داده است. نتیجه‌گیری مقاله بر لزوم بازنگری اساسی در مکانیزم‌های برنامه‌ریزی مالی، تمرکز بر مدیریت هزینه‌های جاری، و اجرای مدل‌های کارآمد تخصیص منابع مبتنی بر عملکرد تأکید دارد تا از این طریق، بهره‌وری پروژه‌های عمرانی افزایش یافته و پایداری مالی شهرداری‌ها تضمین گردد. نظام برنامه‌ریزی و تخصیص منابع مالی در شهرداری‌ها به عنوان هسته اصلی فعالیت‌های توسعه شهری، نقشی حیاتی در تحقق اهداف توسعه پایدار و تأمین خدمات عمومی ایفا می‌کند. این مقاله مروری تحلیلی با هدف ارزیابی عملکرد و شناسایی نقاط ضعف نظام مذکور در شهرداری‌های ایران تدوین شده است، با تمرکز ویژه بر بهینه‌سازی ساختار هزینه‌ها و ارتقای بهره‌وری در اجرای پروژه‌های عمرانی شهری. ساختار هزینه‌های غیربهینه و وابستگی شدید به منابع ناپایدار، کارایی تخصیص منابع را به شدت تحت تأثیر قرار داده و اجرای موفقیت‌آمیز طرح‌های توسعه‌ای را با چالش مواجه ساخته است. روش پژوهش حاضر مبتنی بر تحلیل اسنادی و مروری جامع بر ادبیات تخصصی در حوزه مدیریت مالی و برنامه‌ریزی شهری بوده و چارچوب‌های نظری مرتبط با کارایی، بهره‌وری و بودجه‌ریزی شهرداری‌ها مورد واکاوی قرار گرفته است. یافته‌های این مرور نشان می‌دهد که فقدان ارتباط سیستمی میان برنامه‌ریزی استراتژیک و بودجه‌ریزی عملیاتی، همراه با ضعف در فرآیندهای نظارتی و ارزیابی عملکرد، منجر به تخصیص منابع در مسیرهای غیربهینه و کاهش بازده سرمایه‌گذاری‌های شهری شده است. همچنین، عدم توسعه کافی درآمدهای پایدار و اتکای مفرط به منابع عوارضی و غیرمستمر، انعطاف‌پذیری مالی شهرداری‌ها را کاهش داده است. نتیجه‌گیری مقاله بر لزوم بازنگری اساسی در مکانیزم‌های برنامه‌ریزی مالی، تمرکز بر مدیریت هزینه‌های جاری، و اجرای مدل‌های کارآمد تخصیص منابع مبتنی بر عملکرد تأکید دارد تا از این طریق، بهره‌وری پروژه‌های عمرانی افزایش یافته و پایداری مالی شهرداری‌ها تضمین گردد. /downloadfilepdf/422333