پروژه‌های عمرانی شهری که توسط شهرداری‌ها برنامه‌ریزی و اجرا می‌شوند، نقش بنیادینی در ارتقای کیفیت زندگی شهروندان، توسعه پایدار شهری و افزایش تاب‌آوری زیرساخت‌ها دارند. در این میان، مهندسی سازه به‌عنوان یکی از ارکان اصلی پروژه‌های عمرانی، نقشی تعیین‌کننده در تضمین ایمنی، دوام، کیفیت اجرا و کنترل هزینه و زمان ایفا می‌کند. پیچیدگی ذاتی محیط شهری، مجاورت سازه‌ها با تأسیسات حساس، محدودیت فضا و لزوم تداوم خدمات شهری، اهمیت استفاده از دانش مهندسی سازه را در فرآیند طراحی، اجرا و نظارت دوچندان کرده است. هدف اصلی این مقاله، تحلیل نقش مهندسی سازه در بهبود کیفیت اجرای پروژه‌های عمرانی شهری تحت مدیریت شهرداری‌ها و تبیین ابعاد مختلف تأثیر این تخصص بر موفقیت فنی و مدیریتی پروژه‌ها است. روش تحقیق به‌کاررفته در این پژوهش، مروری – تحلیلی بوده و با اتکا بر مطالعات و پژوهش‌های انجام‌شده در حوزه مدیریت پروژه‌های عمرانی، مشارکت عمومی–خصوصی، مدیریت ریسک، کنترل کیفیت، ایمنی و پایداری شهری صورت گرفته است. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که مهندسی سازه نه‌تنها بر کیفیت فنی و اجرایی سازه‌ها، بلکه بر کاهش ریسک‌های اجرایی، بهینه‌سازی مصرف مصالح، کنترل هزینه‌ها، کاهش تأخیرات پروژه و افزایش ایمنی در مراحل ساخت و بهره‌برداری تأثیر مستقیم دارد. همچنین نتایج حاکی از آن است که حضور فعال مهندس سازه در فرآیندهای تصمیم‌گیری شهرداری، به‌ویژه در پروژه‌های بزرگ و مشارکتی، موجب افزایش شفافیت فنی، ارتقای اعتماد سرمایه‌گذاران و کاهش هزینه‌های نگهداری در بلندمدت می‌شود. در نهایت، این مقاله نتیجه‌گیری می‌کند که تقویت جایگاه مهندسی سازه در بدنه فنی و مدیریتی شهرداری‌ها، شرطی اساسی برای دستیابی به اجرای باکیفیت، ایمن و پایدار پروژه‌های عمرانی شهری و تحقق اهداف توسعه پایدار شهری است.

مهندسی سازه کیفیت اجرا پروژه‌های عمرانی شهری مدیریت ریسک دوام سازه