در دهه اخیر، صنعت گردشگری به‌ویژه در حوزه کسب‌وکارهای نوپا با تحولات گسترده فناورانه و رقابت شدید مواجه شده است. در این میان، تبلیغات مبتنی بر هوش مصنوعی به‌عنوان رویکردی نوین و استراتژیک توانسته فرآیند جذب و نگهداشت مشتریان را دگرگون ساخته و تصمیم‌گیری خرید آنان را به‌طور بنیادین تحت‌تأثیر قرار دهد. این مطالعه با هدف مرور و تحلیل نظام‌مند ادبیات داخلی و بین‌المللی پیرامون نقش تبلیغات مبتنی بر هوش مصنوعی در شکل‌دهی به رفتار خرید مشتریان کسب‌وکارهای نوآور گردشگری، چارچوب‌های نظری همچون نظریه رفتار مصرف‌کننده، مدل‌های پذیرش فناوری (TAM، UTAUT) و مدل‌های کاربردی هوش مصنوعی (سیستم‌های توصیه‌گر، تحلیل پیش‌بینی‌کننده، پردازش زبان طبیعی و شخصی‌سازی پویا) را بررسی می‌کند. روش پژوهش بر مرور سیستماتیک منابع معتبر در پایگاه‌های داده Scopus، Web of Science، Google Scholar، ISC و SID طی بازه ۲۰۱۵ تا ۲۰۲۵ استوار است. منابع بر اساس معیار ارتباط موضوعی، کیفیت علمی و روش تحقیق دسته‌بندی و با رویکرد تحلیلی-محتوایی و بیبلیومتریک ارزیابی شدند. یافته‌ها نشان می‌دهد که تبلیغات مبتنی بر هوش مصنوعی در کسب‌وکارهای نوپا گردشگری سه اثر کلیدی دارد: (۱) افزایش نرخ تبدیل و احتمال خرید از طریق ارائه پیام‌های شخصی‌سازی‌شده و پیش‌بینی دقیق رفتار مشتری؛ (۲) ارتقای تجربه و رضایت مشتری با تعامل انسانی-ماشینی و طراحی خدمات سفارشی؛ و (۳) بهینه‌سازی استراتژی‌های بازاریابی با تخصیص هوشمندانه منابع و زمان‌بندی کمپین‌ها. نتایج پژوهش‌های داخلی و بین‌المللی تأیید می‌کنند که کسب‌وکارهای کوچک و نوپا که با محدودیت منابع مواجه‌اند، بیشترین بهره‌برداری را از هوش مصنوعی دارند. نتیجه‌گیری حاکی از آن است که هوش مصنوعی تنها یک ابزار تکنولوژیک نبوده، بلکه عامل راهبردی در تصمیم‌گیری خرید مشتری محسوب می‌شود. شکاف‌های پژوهشی شناسایی‌شده شامل بررسی اثرات بلندمدت تبلیغات هوشمند، تحلیل تعامل انسانی–ماشینی و ارزیابی میدانی مدل‌های هوش مصنوعی در صنعت گردشگری ایران، می‌تواند مسیر تحقیقات آینده را تعیین کند. این مطالعه ضمن ارائه توصیه‌های عملی، بر نقش هوش مصنوعی به‌عنوان محرک اصلی مزیت رقابتی پایدار در بازار جهانی گردشگری تأکید دارد.

هوش مصنوعی تبلیغات هدفمند تصمیم‌گیری خرید کسب‌وکارهای نوپا گردشگری بازاریابی بین‌الملل